Over de Schipperskerk in Delfshaven "Petruskerk Schoonderloostraat"...........

Rotterdamse Kerken Index

Jan van Venrooij stuurde mij onderstaande gegevens van de Petruskerk!

De Nederlandse binnenscheepvaart had veel te lijden onder de eerste wereldoorlog. De vervoersmarkt was zeer klein en er heerste dan ook grote armoede onder de schippersgezinnen. Ook was er nauwelijks onderwijs aan schipperskinderen. Om te voorkomen dat de schippers zich aan gaan sluiten bij al te revolutionaire bewegingen geeft de bisschop van Haarlem, mgr. Callier in 1919 aan kapelaan Kerkvliet opdracht tot het oprichten van een RK Schippersbond. Dit wordt de Nederlandse RK Hanzebond van Reeders en Schippers “St. Nicolaas”. Tegelijk wordt de RK Schoolvereniging St. Nicolaas opgericht. Het blijkt nog niet zo gemakkelijk de krachten van de schippers te bundelen, ook omdat het na de oorlog wel weer wat beter gaat met de economie.

Kapelaan Kerkvliet droomde van een eigen kerk voor de schippers. Op woensdag 23 juli 1924 werd hij door de bisschop gemachtigd de panden Havenstraat 158 en 162 aan te kopen alsmede het Aloysius patronaat aan de Schoonderloostraat.

Op 8 september 1924 wordt Kerkvliet benoemd tot rector van de rectorale hulpkerk St. Petrus. Op 12 september was de kerk nog niet klaar zodat de eerste mis opgedragen werd in de kapel van het St. Reinildahuis in de Schoonderloostraat. Pas op de 25 e wordt de eigenlijke kerk ingewijd door deken Van Heeswijk. Om te bevorderen dat de schipperskinderen onderwijs volgen zet de RK Schoolvereniging St. Nicolaas het St. Petrusinternaat in de Schoonderloostraat op.

Schoonderloostraat

Het internaat groeide en daarmee het kerkbezoek. Als snel was de hulpkerk te klein. Rector Kervliet kon hierdoor al in 1927 een eigen kerk laten bouwen. Deze St. Petruskerk werd ontworpen door Pierre Cuypers. De aanbesteding had plaats op 3 oktober 1927. Op 24 oktober begonnen de eerste werkzaamheden. Op 20 juli 1928 werd de kerk gewijd en in gebruik genomen. Op maandag 17 juni 1929 werd de St. Petruskerk door Mgr. J.D.J. Aengenent geconsacreerd.

De crisis van de jaren dertig brengt opnieuw veel tegenslag. Veel schippers hebben na de eerste wereldoorlog nieuw gebouwde schepen gekocht. Veel van die schepen worden nu met faillissement verkocht. De schippers protesteren heftig tegen de onevenredige verdeling van de vracht en de uitbuiting door verladers en bevrachters. Het zal niet de laatste keer zijn dat de schippers vechten voor een evenredige vrachtverdeling. In 1933 neemt de kamer een wet aan die de evenredige vrachtverdeling regelt. Hierdoor ontstaat een eerlijkere markt en daarmee een menswaardig bestaan voor de schippersgezinnen. Rector Kervliet maakt dit alles mee maar overlijdt in 1935. Hij wordt opgevolgd door rector Olsthoorn. Deze brengt meer lijn in de organisatie. Er wordt een lekenvoorzitter benoemd, oud-Rijnschipper H. Holthuizen.

Bij het bombardement in mei 1940 wordt het kantoor van de bond aan de Zuidblaak verwoest. Alleen de kluis blijft gespaard. De schippers vermijden na het bombardement angstvallig de stad. Daardoor staan kerk en internaat in eerste instantie leeg. Omdat veel gedupeerden uit de binnenstad gehuisvest konden worden in het westen van Rotterdam neemt het kerkbezoek in de Schoonderloostraat in die jaren toch toe.

Het interieur van de mooie kerk

In 1943 wordt het internaat aan de Havenstraat op last van de bezetter gesloten. De kinderen worden geëvacueerd naar “Wolfslaar” in Ginneken bij Breda. Ze komen na de oorlog niet meer terug in Rotterdam; het internaat wordt opgegeven. Hierdoor boet de St. Petruskerk aan betekenis in. Rector Olsthoorn kiest er voor de kerk dan maar dienstbaar te maken voor de omwonenden. Zo wordt de kerk in 1952 door Mgr. Huibers verheven tot parochiekerk van de wijk Schoonderloo.

In 1953 wordt de legendarische kapelaan Cornelis Nieuwenhuizen in de Schoonderloostraat benoemd. Hij spreekt jarenlang wekelijks op de KRO radio voor de schippers. In 1957 wordt pastoor Verschure, zelf een schipperszoon, benoemd en in 1958 kapelaan Beugelsdijk. In de pastorie aan de Havenstraat 150 is tevens het kantoor van de RK Schoolvereniging St. Nicolaas gevestigd. In 1958 komt daar het Katholiek Sociaal en Cultureel Centrum voor Rijn- en Binnenvaart bij. Kapelaan Nieuwenhuizen (later aalmoezenier) leidt dit KSCC.

De RK Schoolvereniging ijvert voor invoering van de leerplicht voor schipperskinderen. Dit lukt uiteindelijk in 1971! De overheid subsidieert dan ook de internaatsopvang die hierdoor voor de schippers betaalbaar wordt.

De RK Schippersbond groeit na de oorlog. Er zijn in de jaren ’50 moeizame besprekingen tussen schippersbonden en overheid over bevrachtingsvoorwaarden, laad- en lostijden, ligdagvergoedingen en beursbevrachting.

In 1969 viert de RK Schippersbond haar 50-jarig bestaan. Maar de voortekenen voor de bond zijn dan slecht. Ze verliest veel leden aan de Onafhankelijke Schippersvakbond (ONS).

Als gevolg van de ontkerkelijking verliest de St. Petruskerk steeds meer haar bestaansrecht. Op 29 december 1974 wordt de laatste mis opgedragen. De kerk is in 1975 afgebroken.

Ongeveer op de plek waar de kerk heeft gestaan wordt nu het project “De schat van Schoonderloo” gerealiseerd.

Rotterdam toen en nu